در برنامه‌ پیرامون سلامتی و در گفت‌وگو با دکتر صفورا شکوئی نژاد متخصص پوست و مو و عضو هیئت علمی بیمارستان پوست رازی، مهم‌ترین اصول مراقبت روزانه از پوست و مو، شوره سر و ریزش مو و تاثیر شامپوها در ریزش مو مورد بررسی قرار گرفت.

به گزارش روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی تهران در برنامه تلویزیون اینترنتی دانشگاه علوم پزشکی تهران که از بیمارستان پوست رازی تهیه و پخش شد، با حضور صفورا شکویی نژاد متخصص پوست و مو،مهم‌ترین اصول مراقبت روزانه از پوست و مو، شوره سر و ریزش مو و تاثیر شامپوها در ریزش مو مورد بررسی قرار گرفت.

از نگاه سرکارعالی به عنوان یک متخصص پوست و مو، مهم‌ترین اصول مراقبت روزانه از پوست و مو چیست؟

بسیاری از مراجعین محترم هنگام مراجعه به کلینیک، این پرسش کلیدی را مطرح می‌کنند. اصول بنیادینی وجود دارند که همواره باید مد نظر قرار گیرند و این اصول بسته به نوع پوست فرد (اعم از خشک یا چرب) می‌تواند اندکی متفاوت باشد.

نخستین گام، استفاده از شوینده‌ای مناسب با نوع پوست است. توصیه می‌شود پوست، روزانه یک تا دو مرتبه شسته شود تا آلودگی‌های سطحی به طور کامل پاک گردند. در صورت نیاز و بر اساس نوع پوست، استفاده از مرطوب‌کننده ضروری است؛ به‌ویژه برای افرادی که پوست خشک دارند یا تحت درمان آکنه هستند، استفاده از مرطوب‌کننده‌های فاقد چربی (Oil-free) اکیداً توصیه می‌شود.

نکته بسیار حائز اهمیتی که باید از دوران کودکی مورد توجه قرار گیرد، استفاده مداوم از کرم ضد آفتاب است. ضد آفتاب‌ها نیز بر اساس خصوصیات پوست (خشک یا چرب) دسته‌بندی می‌شوند. مهمترین اصل، انتخاب ضد آفتابی با فاکتور حفاظتی SPF 50 و تمدید آن هر دو تا سه ساعت یک‌بار است. میزان مصرف نیز باید به اندازه‌ی یک بند انگشت باشد. حتی در روزهایی که آسمان ابری، بارانی یا برفی است، استفاده از ضد آفتاب الزامی است. متأسفانه، بسیاری از مراجعین پس از سال‌ها عدم استفاده از ضد آفتاب، با عوارض ناشی از تابش مضر نور خورشید مراجعه می‌کنند که در آن مرحله، جبران آسیب‌ها دشوار خواهد بود. علاوه بر پیشگیری از لک‌های پوستی، ضد آفتاب نقش مؤثری در کاهش خطر ابتلا به انواع سرطان‌های پوست ایفا می‌کند.

در خصوص مراقبت از مو، انتخاب شامپو بر اساس خشک یا چرب بودن موها اهمیت دارد. استفاده مکرر از سشوار به دلیل ایجاد خشکی در موها توصیه نمی‌شود. اقداماتی نظیر کراتینه کردن نیز به دلیل حرارت بالا، باعث خشکی ساقه مو می‌شوند؛ لذا بهتر است از این روش‌ها کمتر استفاده شود. در صورت خشکی موها، استفاده از ماسک‌های تقویتی پس از حمام توصیه می‌شود. همچنین، به کارگیری روغن‌های مخصوص مو (مانند روغن آرگان) پس از حمام، به حفظ رطوبت انتهای موها کمک کرده و از ایجاد موخوره پیشگیری می‌کند. ترجیحاً از شانه‌های چوبی استفاده شود؛ چرا که شانه‌های فلزی اصطکاک بین تارهای مو را افزایش داده و احتمال بروز موخوره را تشدید می‌کنند.

آیا برای ریزش مو و شوره سر، مراقبت‌های خاصی وجود دارد؟

شوره‌ی سر در صورت تشدید، می‌تواند باعث افزایش التهاب پوست کف سر و در نتیجه تشدید ریزش مو گردد. بنابراین، کنترل شوره سر از اهمیت بالایی برخوردار است. شامپوهای حاوی ترکیبات ضد شوره می‌توانند به صورت روتین، دو تا سه بار در هفته مورد استفاده قرار گیرند؛ به این صورت که کف شامپو به مدت پنج تا ده دقیقه بر روی سر باقی بماند.

نکته حیاتی این است که از کندن پوسته‌های شوره با دست باید خودداری شود؛ زیرا تحریک مداوم این پوسته‌ها، وضعیت شوره را وخیم‌تر می‌کند. همچنین، استرس شدید می‌تواند شوره سر را تشدید کند. علاوه بر این، برخی بیماری‌ها مانند افسردگی یا شرایط پس از سکته مغزی که منجر به ثابت ماندن حرکات صورت می‌شود، با افزایش شیوع شوره همراه هستند و توجه به این موارد در روند درمان حائز اهمیت است.

لطفاً در مورد شامپوهایی که گفته می‌شود در ریزش مو مؤثر هستند، توضیحاتی ارائه فرمایید.

تأثیر شامپوها در زمینه ریزش مو عمدتاً در حد خاصیت شویندگی آن‌ها است. انتظار معجزه از شامپو در درمان ریزش مو نباید داشت؛ بخش عمده‌ای از تبلیغات این محصولات جنبه بازاریابی دارد. اثربخشی داروهای خوراکی، موضعی و روش‌های درمانی تخصصی رویش مو، به مراتب بیشتر و قابل اتکاءتر است.

سخن پایانی با بیماران:

در پایان، مایلم بر نکته‌ای تأکید کنم: هرگز خوددرمانی نکنید. در صورت بروز هرگونه مشکل پوستی، ضروری است به پزشک متخصص مراجعه نمایید تا بهترین و مؤثرترین درمان متناسب با شرایط شما تجویز شود.